ออกแบบบ้าน เพื่อความสุขของผู้สูงวัย

แม้ว่าอีกไม่นานประเทศไทยจะก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุโดยสมบูรณ์ (Aged Society) ในปี 2564 และจะกลายเป็นสังคมผู้สูงอายุระดับสุดยอดในปี 2574 นั้น แต่หลายๆ องค์กรในประเทศไทยล้วนใส่ใจผู้สูงอายุทั้งคุณภาพชีวิต และจิตใจ
หลายๆ ภาคส่วนทั้งภาครัฐ ภาคเอชน ภาคประชาสังคม ฯลฯ ล้วนให้ความสำคัญในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุ ด้านสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ก็ได้ให้ความสำคัญกับผู้สูงอายุโดยสนับสนุนเรื่องการพัฒนาระบบเพื่อรองรับสังคมสูงวัย และการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ครอบคลุมทั้งมิติด้านสุขภาพ เศรษฐกิจ และสังคม เพื่อให้ผู้สูงอายุสามารถดำเนินชีวิตได้อย่างมีคุณค่า มีศักดิ์ศรี ลดภาระการดูแลของครอบครัว และเป็นพลังของสังคม
ส่วนหนึ่งของการใส่ใจคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุคือ เรื่องการออกแบบบ้านเพื่อคนในสังคมหรือเรียกว่า Universal Design เพราะการอยู่ดีมีสุขของสมาชิกทุกคน คือ คุณภาพความสุขของบ้าน สสส.และภาคีเครือข่ายจึงร่วมกันขับเคลื่อนแนวทางและมาตรการที่เกี่ยวข้อง ในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุ ผู้พิการ และทุกคนในสังคม เพื่อใช้ชีวิตร่วมกันอย่างมีคุณภาพ ปลอดภัย และมีความสุข
ใน “คู่มือบ้านใจดี” ได้บอกหลักการออกแบบ Universal Design และการเลือกสิ่งของในห้องต่างๆ ทีมเว็บไซต์ สสส. ขอยกเพียงแค่ตัวอย่างบางส่วนมาเพื่อบอกเล่ากันค่ะ
7 หลักการของ Universal Design
1.Equitable Use : ความเท่าเทียมกันในการใช้สอยของผู้ใช้ที่ต่างวัยและต่างความสามารถ
2.Flexibility in use : ปรับเปลี่ยนการใช้งานได้
3.Simple and Intuitive Use : ใช้งานง่ายและสะดวก
4.Perceptible Information : การสื่อสารความหมายเป็นที่เข้าใจ มีสัญลักษณ์ที่ชัดเจนเข้าใจง่าย
5.Tolerance for Error : ทนทานต่อการใช้ที่ผิดพลาด
6.Low Physical Effort : ไม่ต้องออกแรงมาก
7.Size and Space for Approach and Use : มีขนาด และพื้นที่ที่เหมาะสมที่ทุกคนเข้าถึงได้
ตัวอย่างลักษะของการออกแบบห้องนอน ห้องน้ำ ห้องครัว สำหรับผู้สูงอายุ
ห้องนอน ผู้สูงอายุจะใช้ชีวิตอยู่ห้องนี้มากที่สุด
เตียง : สูงพอดีกับล้อรถเข็น หรือสูงประมาณ 40 ซม. ยาวไม่น้อยกว่า 180 ซม. ใต้เตียงควรเปิดว่างไว้สำหรับใส่อุปกรณ์ช่วยเหลือที่จำเป็น เช่น ยาประจำตัว
ฟูก : ที่นอนลมแบบลอน เหมาะสำหรบผู้สูงอายุที่เดินไม่ไหว เช่น อัมพาต อัมพฤกษ์ รวมถึงผู้ป่วยที่ได้รบการผ่าตัด ป้องกันแผลกดทับ ที่นอนประเภทผสม เช่น ที่นอนใยมะพร้าวผสมยางพารา จะมีความยืดหยุ่นสูง นุ่มและคงทน ที่นอนลมแบบBubble เหมาะสำหรับผู้ช่วนแผลกดทับ จะช่วยลดการเสียดสีระหว่างที่นอนกับผิวของผู้ป่วย
ไฟ : สว่างพอเพียง เลือกหลอดไฟแบบคอมแพกต์ ฟลูออเรสเซนต์ชนิ